.: Centra wiedzy :. Aktywuj swój bezpłatny dostęp!   .: Computerworld.pl :.
     w 
Zaloguj się
Zarejestruj się
 
KATALOG TEMATYCZNY
 
 
IDG.pl
PC World
CEO
CIO
CFO
CMO
CSO
NetWorld
Macworld
Playlista
Digit
Kino Domowe - DVD
Tips & Tricks
Gamestar
IT Partner
Internet Standard
Job Universe
ZOOM
Fotografia
Cyber
CyberJoy
Digital Life


 
WIADOMOŚCI

Szpieg w stogu danych
Marcin Marciniak

(2006.04.21)
W firmach i instytucjach, które traktują bezpieczeństwo danych poważnie, włamanie poprzez sieć stało się trudne. Ci, którym naprawdę zależy, zgromadzili zasoby ludzkie i narzędzia pozwalające kontrolować, co dzieje się w sieci. Podwyższenie poprzeczki nie pozostało bez reakcji - zamiast próbować obchodzić coraz doskonalsze zabezpieczenia sieciowe włamywacze zabrali się do sprawy inaczej, biorąc za cel serwery baz danych.

Rootkity dla baz danych są trudniejsze do wykrycia i usunięcia, niż rootkity dla systemów operacyjnych. Zjawisko narasta, ale wiedzy o nim, a tym bardziej profesjonalnych narzędzi diagnostycznych wciąż brak.

Osiągnięcia włamywaczy w radzeniu sobie z zabezpieczeniami baz danych są doprawdy zastanawiające. Okazuje się, że nawet wielce szacowne marki kwestię bezpieczeństwa traktowały dotychczas, najdelikatniej mówiąc, po macoszemu. Dla jasności: tu nie chodzi o kilka drobnych błędów w kodzie, które zdarzają się w każdym większym produkcie software'owym. Chodzi o wady konstrukcyjne oraz całe morze błędów przeróżnego kalibru, wskazujących na niedostatki testowania.

Ostatnio pojawiło się jeszcze jedno zagrożenie dla serwerów baz danych - powstały dla nich dedykowane rootkity! Tak, działanie tych programów jest analogiczne do tych, które od wielu lat są postrachem administratorów sieciowych systemów operacyjnych. A zatem wszystkie dotychczasowe metody zabezpieczania danych w bazach trzeba przemyśleć jeszcze raz, a być może nawet wprowadzić radykalne zmiany. Na początek obejdzie się bez solidnego audytu istniejącej konfiguracji bazy danych.

Baza jak system

Rootkit to aplikacja, której zadaniem jest ukrywanie plików i procesów w systemie operacyjnym. Nowoczesne serwery baz danych to środowiska składające się z wielu procesów i setek wątków. Są już tak rozległe i skomplikowane, że zaczynają przypominać systemy operacyjne (mają niezależne od systemu operacyjnego środowiska wykonawcze, składają się z wielu usług, zarządzają zasobami i same odtwarzają się po awariach). W przyszłości serwery baz danych staną się jeszcze bardziej złożone, co autorom rootkitów jest na rękę.

Logicznie myśląc, pojawienie się rootkitów działających w środowisku bazodanowym było tylko kwestią czasu. Zbiega się to w czasie z powszechnym wykorzystywaniem baz danych do składowania informacji w przedsiębiorstwach - obecnie nie można sobie wyobrazić nawet średniej wielkości firmy, bez bazy danych obsługującej takie systemy, jak ERP. Jeśli wdrożenie było rozsądnie przeprowadzone, w tej bazie jest dużo danych - firmy wybierają zazwyczaj rozwiązania zintegrowane, gdzie wszystkie dane są przechowywane w jednej bazie.

Napisanie prostego rootkita dla bazy Oracle jest bardzo łatwe. Wystarczy pół godziny, wliczając czas potrzebny na napisanie skryptu PL/SQL automatyzującego późniejszą instalację. Mimo prostoty, skuteczność rootkita jest bardzo wysoka. Doświadczeni, a przy tym dociekliwi administratorzy być może i wykryliby go, ale nie za pomocą standardowych procedur i narzędzi.

Rzut oka na archiwa list dyskusyjnych wystarczy, by dowiedzieć się, że podobne pomysły nurtowały hakerów od dawna, i to wcale nie wyłącznie w odniesieniu do serwerów Oracle. Podobnie skutecznie działają rootkity dla bazy SQL Server 2000. Rootkit ten niebawem będzie przystosowany do pracy w najnowszym produkcie bazodanowym Microsoftu, choć poprzeczka jest tu nieco wyższa. Do kompletu przewidziano także instalator przypominający dodatek Service Pack.

Strojanowanie systemu operacyjnego zapewniające łatwe wejście włamywaczowi oraz ukrycie tego faktu za pomocą stosownego rootkita daje dostęp do zasobów. Jednakże są już dostępne narzędzia do wykrywania rootkitów. Są lepsze i gorsze - wiele z nich nie radzi sobie z coraz nowocześniejszymi rootkitami. Nadal jednak istnieje możliwość, wprawdzie bardzo pracochłonnego, ale skutecznego ręcznego sprawdzenia systemu.

W każdej firmie poważnie traktującej bezpieczeństwo istnieje środowisko testowe, będące wierną kopią środowiska produkcyjnego, zatem warto skorzystać z możliwości porównania plików. Wiele systemowych rootkitów można ę w ten sposób wykryć - dystrybucja systemu Linux uruchamiana z płyty CD umożliwiająca obliczenie sum kontrolnych wszystkich plików przy niedziałającym systemie głównym jest potężną bronią w rękach doświadczonego administratora i działa na wielu platformach.

Co może rootkit w bazie

Rootkity w bazach danych są dla danych groźniejsze, niż rootkity instalujące się w systemach operacyjnych. Po pierwsze, dlatego że mało kto zdaje sobie sprawę z ich istnienia - zjawisko jest stosunkowo nowe, a do wykrycia rootkita w bazie doświadczenie zdobyte z rootkitami systemowymi nie wystarczy. Do znalezienia rootkita w bazie trzeba dogłębnej wiedzy o wewnętrznym funkcjonowaniu konkretnego serwera baz danych (a nawet konkretnej wersji), jak również o jego interakcjach z systemem operacyjnym.

Błędy lub przekroczenia uprawnień w jej środowisku mogą nigdy nie ujawnić się jako zagrożenia - nawet wtedy, gdy serwer bazy danych zostanie obstalowany zaporami i sondami systemów do wykrywania włamań. Specyfika konstrukcji baz danych oraz fakt, że instalowane są one często w systemie na prawach użytkownika z przywilejami administracyjnymi, sprawiają, że baza żyje w systemie niejako własnym życiem. Cała sprawa sprowadza się do tego, aby stworzyć w bazie danych użytkownika o prawach administracyjnych i ukryć go przed administratorem. Dalej idzie już jak z płatka...

Pełna treść artykułu dostępna jest w nowym Raporcie Computerworld: Dane na celowniku

Więcej o bezpieczeństwie IT piszemy w centrum Bezpieczeństwo Computerworld.



więcej wiadomości
wersja do wydruku
wersja do wysyłki
 
Zobacz też:
Aktualności
Artykuły

 
Internetowe Mistrzostwa Polski w Programowaniu(2008.11.27)
8 grudnia wystartuje trzecia edycja otwartych Internetowych Mistrzostw Polski w programowaniu. Impreza organizowana przez spółkę Asseco Business Solutions potrwa tydzień.
 
Sun, Microsoft: nowe wersje zintegrowanych środowisk programistycznych(2008.11.25)
W ubiegłym tygodniu obie firmy udostępniły nowe wersje swoich zintegrowanych środowisk programistycznych (IDE - Integrated Development Environment).
 
Microsoft umożliwi administratorom zarządzanie pulą baz danych SQL Server(2008.11.21)
Na konferencji użytkowników SQL Server, Microsoft oficjalnie zademonstrował narzędzie, które ma umożliwić administratorom baz danych jednoczesne zarządzanie setkami serwerów baz danych.
 
64-bitowy Adobe Flash Player 10 dla Linuksa udostępniony(2008.11.17)
Firma Adobe udostępniła (w końcu!) 64-bitową wersję wtyczki Adobe Flash Player 10 dla systemów operacyjnych spod znaku Pingwina.
 
Microsoft udostępnił nowe API dla usług Windows Live Search(2008.11.17)
Nowy interfejs programistyczny wprowadza obsługę dodatkowych źródeł danych i umożliwia korzystanie z komercyjnego programu Microsoft adCenter Publisher Program. Zmiany obejmujące również warunki, na jakich API Windows Live Search może być wykorzystywane, mają na celu m.in. popularyzację mechanizmów wyszukiwania Microsoftu.
 
RIM zapowiada nowe możliwości i narzędzia dla platformy BlackBerry(2008.10.22)
W przyszłym roku terminale BlackBerry zyskają m.in. obsługę zaawansowanych aplikacji internetowych i technologii Google Gears. W przyszłym roku udostępnione zostaną narzędzia programistyczne m.in. dla Eclipse i Microsoft Visual Studio. Na marzec zaplanowano uruchomienie serwisu BlackBerry Application Storefront.
 



 
Wiadomości     Wywiady     Badania i analizy     Case Study     Felietony     Archiwum     Raporty     Programy     White Papers
O nas | Kontakt | Redakcja | Regulamin | Reklama | Ochrona prywatności
Zasoby premium - nie masz uprawnień dostępu: zapłać SMSem, zarejestruj się
Zasoby premium - dostęp przyznany
Copyright 1999 - 2008 IDG Poland SA. Wszelkie prawa zastrzeżone. Publikacja całości lub części zamieszczonych materiałów w jakiejkolwiek formie bez pisemnej zgody IDG Poland SA jest zabroniona. Computerworld Polska i Computerworld Polska online są znakami towarowymi IDG Poland SA.

Korzystanie z serwisu Computerworld Online jest jednoznaczne z wyrażeniem zgody na następujące warunki obsługi. Serwis realizuje wytyczne ASME oraz uzupełnienia IDG dotyczące zasad publikacji w mediach elektronicznych. Prosimy też o zapoznanie się z ochroną prywatności.


Computerworld na świecie: Niemcy: Computerwoche | USA: Computerworld |